Khuôn dập viên nén là bộ phận định hình trực tiếp quyết định kích thước, độ cứng và độ đồng nhất của các sản phẩm dạng viên trên thị trường. Từ việc tạo hình các loại thuốc tân dược, thực phẩm chức năng, viên sủi vitamin đạt chuẩn GMP cho đến sản xuất viên nén hóa chất tẩy rửa, viên phân bón, thức ăn chăn nuôi và phụ gia công nghiệp,… thiết bị này đáp ứng trọn vẹn mọi yêu cầu tạo hình.

Việc đầu tư bộ khuôn dập viên nén gia công chính xác cao giúp nhà máy vận hành ổn định với năng suất lớn, triệt tiêu hiện tượng dính chày, vỡ viên và đảm bảo tính thẩm mỹ đồng bộ cho từng lô sản phẩm xuất xưởng.
Khuôn dập viên nén là gì?
Khuôn dập viên nén (Tablet Compression Tooling) là bộ phận định hình trực tiếp được lắp đặt trên máy dập viên, có nhiệm vụ nén ép nguyên liệu dạng bột thành các viên nén có kích thước, khối lượng, độ cứng và hình dáng đồng nhất.

Trong các ngành sản xuất dược phẩm, thực phẩm chức năng, viên sủi, hóa chất công nghiệp hay thức ăn chăn nuôi, chất lượng gia công của khuôn dập viên nén quyết định trực tiếp đến độ bóng mịn bề mặt viên (chuẩn GMP), độ sắc nét của chữ khắc và khả năng vận hành liên tục của máy mà không bị lỗi dính chày hay sứt mẻ viên.

Cấu tạo của khuôn dập viên nén
Một bộ khuôn dập viên nén hoàn chỉnh bao gồm 3 chi tiết cơ khí chính xác phối hợp đồng bộ:
- Chày trên (Upper Punch):
- Di chuyển tịnh tiến từ trên xuống để tạo lực ép trực tiếp lên khối bột.
- Bề mặt đầu chày quyết định hình dáng mặt trên của viên nén.
- Mặt phẳng, mặt khum lồi, khắc logo thương hiệu hoặc rãnh bẻ đôi,…
- Chày dưới (Lower Punch):
- Điều chỉnh độ sâu đáy cối để định lượng chính xác thể tích bột nạp vào.
- Chịu lực phản hồi từ chày trên trong suốt quá trình nén ép.
- Di chuyển đẩy lên trên để đưa viên nén thành phẩm ra ngoài.
- Cối (Die):
- Là khối thép hình trụ có lỗ rỗng xuyên tâm ở giữa, đóng vai trò làm buồng chứa bột.
- Định hình biên dạng ngang và đường kính chuẩn cho viên nén.
- Hình tròn, bầu dục, thuôn dài, tam giác, lục giác,…

Các loại khuôn dập viên nén phổ biến
Trong sản xuất công nghiệp, khuôn dập viên nén được phân loại thành các nhóm chính sau:
Phân loại theo dòng máy dập viên sử dụng
- Khuôn máy dập viên tâm sai:
- Bộ khuôn độc lập gồm 1 chày trên, 1 chày dưới và 1 cối.
- Kích thước riêng theo từng model máy.
- Phù hợp cho phòng nghiên cứu R&D hoặc xưởng quy mô nhỏ.
- Khuôn máy dập viên xoay tròn công nghiệp:
- Bộ khuôn gồm nhiều trạm chày cối (từ 9, 17, 27 đến hơn 45 bộ).
- Lắp đồng bộ trên mâm xoay tốc độ cao để sản xuất hàng loạt lớn.

Phân loại theo tiêu chuẩn kích thước quốc tế
- Khuôn chuẩn B:
- Đường kính thân chày 19 mm, đường kính ngoài cối 30.16 mm.
- Dùng dập viên nén có đường kính tối đa 16mm.
- Khuôn chuẩn BB:
- Đường kính thân chày 19mm nhưng đường kính ngoài cối thu gọn còn 24mm.
- Giúp tăng số lượng trạm chày trên cùng một mâm xoay cho viên đường kính nhỏ (tối đa 11 – 13 mm).
- Khuôn chuẩn D:
- Đường kính thân chày 25.4 mm, đường kính ngoài cối 38.1 mm.
- Chịu lực nén rất lớn, chuyên dập các loại viên cỡ đại (đường kính tối đa 25 mm) như viên sủi, viên thức ăn chăn nuôi.
- Khuôn chuẩn DB:
- Kết hợp thân chày lớn chuẩn D (25.4 mm) với đường kính ngoài cối gọn hơn (30.16 mm).
- Phù hợp dập viên đường kính tối đa 19 mm với lực nén cao.

Phân loại theo hình dáng và biên dạng đầu chày
- Khuôn viên tròn tiêu chuẩn:
- Mặt phẳng: Viên trụ tròn hai mặt phẳng hoàn toàn.
- Mặt phẳng vát cạnh: Viên mặt phẳng có vát mép viền để chống sứt mẻ cạnh khi đóng gói.
- Mặt khum lồi: Chia thành khum nông, khum tiêu chuẩn và khum sâu giúp viên dễ nuốt và thuận lợi cho công đoạn bao phim.
- Khuôn hình dáng đặc biệt:
- Tạo hình viên bầu dục, viên thuôn dài dạng nhộng, hình tam giác, trái tim, lục giác hoặc viên tròn có lỗ xuyên tâm ở giữa.
- Khuôn khắc ký tự & rãnh bẻ đôi:
- Đầu chày được gia công CNC siêu tinh xảo để dập nổi/chìm logo thương hiệu, hàm lượng thuốc hoặc tạo đường rãnh chia liều trên bề mặt viên.

Bảng tiêu chuẩn vật liệu chế tạo khuôn dập viên nén
Dưới đây là bảng tiêu chuẩn vật liệu chế tạo khuôn dập viên nén phổ biến nhất hiện nay theo chuẩn quốc tế (ASTM / DIN / JIS):
Bảng vật liệu chế tạo chày dập viên
| Mã thép (ASTM / AISI) | Tương đương (JIS / DIN) | Thành phần chính | Độ cứng (HRC) | Đặc tính kỹ thuật |
| S7 | — / 1.2355 | C: 0.50%, Cr: 3.25%, Mo: 1.40% | 56 – 58 | Chống sốc và chịu va đập cực tốt, hạn chế tối đa gãy hoặc mẻ đầu chày. |
| O1 | SKS3 / 1.2510 | C: 0.90%, Mn: 1.20%, Cr: 0.50%, W: 0.50% | 58 – 60 | Dễ gia công, giữ kích thước tốt sau nhiệt luyện. Phù hợp dập viên tròn phẳng thông thường. |
| A2 | SKD12 / 1.2363 | C: 1.00%, Cr: 5.00%, Mo: 1.00%, V: 0.25% | 58 – 60 | Cân bằng giữa độ chống mài mòn và độ dai va đập. |
| D2 | SKD11 / 1.2379 | C: 1.50%, Cr: 12.0%, Mo: 0.80%, V: 0.90% | 60 – 62 | Chống mài mòn rất cao nhưng giòn hơn S7. Thường chỉ dùng làm chày phẳng hoặc dập nguyên liệu có tính mài mòn cao. |
| 440C | SUS440C / 1.4125 | C: 1.05%, Cr: 17.0%, Mo: 0.50% | 56 – 58 | Chống ăn mòn hóa học tốt, đạt chuẩn vệ sinh cao. Dùng cho dược phẩm có tính axit, hút ẩm mạnh. |
Bảng vật liệu chế tạo cối dập viên
| Mã thép | Tương đương (JIS / DIN) | Độ cứng (HRC) | Đặc tính kỹ thuật |
| D2(AISI) | SKD11 / 1.2379 | 60 – 62 | Chống mài mòn thành cối vượt trội, tuổi thọ cao gấp 2–3 lần thép O1. |
| D3 (AISI) | SKD1 / 1.2080 | 62 – 64 | Chống mài mòn cực tốt nhưng rất giòn. Chuyên làm cối dập các loại bột khoáng, muối, hóa chất mài mòn mạnh. |
| M2 / M4 (Thép gió HSS) | SKH51 / 1.3343 | 62 – 64 | Chịu nhiệt ma sát và chống mài mòn siêu hạng khi chạy máy dập viên tốc độ cao. |
| ASP-23 / CPM 10V | — | 62 – 65 | Cấu trúc hạt cacbit siêu mịn đồng nhất, chống mài mòn và chống dính cực tốt. |
| Cối lót Hợp kim Cacbua Vonfram | — | 72–76 | Vỏ ngoài bằng thép dẻo, lõi trong ép lót hợp kim cứng WC. Tuổi thọ gấp 10–20 lần thép D2. Chuyên dập viên sủi, muối khoáng, gốm kỹ thuật hoặc dược phẩm siêu mài mòn. |
Hướng dẫn chọn vật liệu cho chày – cối
- Dược phẩm thông thường (Paracetamol, Vitamin tổng hợp, kháng sinh…):
- Chày: S7 (56–58 HRC) hoặc A2 (58–60 HRC).
- Cối: D2 / SKD11 (60–62 HRC).
- Viên nén có khắc logo sâu, rãnh bẻ đôi hoặc hình dạng đặc biệt (oval, tam giác, trái tim):
- Chày: Bắt buộc dùng S7 (56–58 HRC) để chống mẻ nét chữ/logo.
- Cối: D2 / SKD11 hoặc ASP-23 (nếu cối hình dạng phức tạp dễ nứt góc).
- Viên sủi, thực phẩm chức năng chứa Canxi, Magie, thảo dược thô (độ mài mòn cao):
- Chày: A2 hoặc D2 phủ CrN / mạ Crom cứng.
- Cối: Cối lõi Hợp kim Cacbua Vonfram (Tungsten Carbide) hoặc thép luyện kim bột CPM 10V.
- Dược chất có tính ăn mòn axit mạnh / Dễ hút ẩm (Vitamin C hàm lượng cao, Aspirin…):
- Chày & Cối: Thép không gỉ SUS440C hoặc thép S7/D2 phủ CrN.
Kinh nghiệm đặt gia công khuôn dập viên nén
Để đặt gia công bộ khuôn dập viên nén chuẩn xác, bền bỉ,… bạn cần chốt rõ 5 yếu tố sau với xưởng cơ khí:
- Chốt đúng chuẩn máy & hệ khuôn:
- Báo rõ model máy dập viên và chuẩn hình học quốc tế đi kèm (EU hay TSM, cỡ D, B, BB, BBS).
- Sai chuẩn này khuôn sẽ không lắp vừa mâm máy.
- Cung cấp bản vẽ 2D/3D (kích thước viên, độ dày, độ khum mặt viên, vị trí rãnh bẻ đôi hoặc logo dập nổi/chìm).
- Báo rõ model máy dập viên và chuẩn hình học quốc tế đi kèm (EU hay TSM, cỡ D, B, BB, BBS).
- Chỉ định rõ mác thép cho chày và cối:
- Chày (trên & dưới): Yêu cầu thép chịu va đập, chống mẻ đầu như S7 hoặc A2.
- Nếu dược chất ăn mòn mạnh, chọn SUS440C.
- Cối: Yêu cầu thép chống mài mòn cao như D2 / SKD11.
- Nếu dập viên sủi, canxi, khoáng chất siêu mài mòn thì đặt cối lõi hợp kim Cacbua Vonfram (WC).
- Chày (trên & dưới): Yêu cầu thép chịu va đập, chống mẻ đầu như S7 hoặc A2.
- Yêu cầu nghiêm ngặt về dung sai & độ bóng bề mặt:
- Độ bóng: Lòng cối và mặt đầu chày phải đánh bóng gương đạt Ra ~0.05 – 0.1um.
- Độ đồng tâm & khe hở: Khe hở giữa đầu chày và lòng cối phải đồng đều quanh chu vi (0.01 – 0.02 mm).
- Lưu ý thiết kế góc vát & logo trên mặt chày:
- Viên có dập logo hoặc vạch bẻ:
- Nét khắc phải có góc thoát khuôn từ 30° – 45°.
- Đáy nét khắc bo tròn nhẹ thay vì góc vuông sắc cạnh để bột không bị kẹt lại trong khe chữ.
- Mép đầu chày nên vát cạnh siêu nhỏ (0.05 – 0.1 mm) để chống mẻ viền viên thuốc và bảo vệ mép chày.
- Viên có dập logo hoặc vạch bẻ:
- Kiểm tra nghiệm thu khi nhận khuôn:
- Yêu cầu xưởng cấp chứng chỉ vật liệu và biên bản đo kiểm kích thước, độ cứng HRC.
- Lắp thử toàn bộ bộ chày cối lên mâm máy, quay tay không tải 1–2 vòng kiểm tra độ trơn tru trước khi bật motor chạy thử.
Với hệ thống máy gia công CNC chính xác cao, công nghệ cắt dây EDM, nhiệt luyện chân không và quy trình kiểm soát dung sai nghiêm ngặt, VNTECH nhận tư vấn thiết kế và gia công khuôn dập viên nén theo yêu cầu cho mọi dòng máy dập viên tâm sai và máy dập viên xoay tròn công nghiệp.
Liên hệ ngay với VNTECH để gửi bản vẽ và nhận báo giá chi tiết nhất!
VNTECH - Đơn vị cung cấp máy móc gia công cơ khí chính hãng, uy tín, đa dạng về chủng loại, đáp ứng mọi nhu cầu sản xuất. Để được tư vấn chi tiết và nhận báo giá tốt nhất, quý khách vui lòng liên hệ theo thông tin bên dưới.
________________
THÔNG TIN LIÊN HỆ
- Địa chỉ văn phòng:
- Địa chỉ Hà Nội: NO-05A23, Khu/Ngõ 1 Nguyễn Khắc Viện, Khu tái định cư Giang Biên, Việt Hưng, Hà Nội
- Chi Nhánh Đà Nẵng: 20 Nguyễn Sinh Sắc, Hoà Khánh, Đà Nẵng
- Chi Nhánh HCM: 51-55 Đường N2, Khu Phố Thống Nhất 1, Dĩ An, Hồ Chí Minh
- SĐT: 0984.537.333
- Email: sale@vntechcnc.vn
- Facebook: https://www.facebook.com/vntechcnc
- Website: https://thietbivntech.vn


















